بر اساس تعريف سازمان بين‌المللي استاندارد، استاندارد مدرک منتشر شده‌‌اي است که طي اجماع متخصصين و کارشناسان يک فن تهيه و به وسيله يک سازمان (ملي يا منطقه‌اي) عضو سازمان بين‌المللي استاندارد تاييد شده است. در يک استاندارد، ويژگي‌ها و يا روش‌‌هايي تعيين مي‌شود که نشان مي‌دهد يک ماده، محصول، روش يا صنعت با اهداف مشخص شده مطابقت دارد و يا عملکرد آن با اهداف مورد نظر سازگار است.
استانداردها را به دو دسته اختياري و اجباري تقسيم‌بندي مي‌کنند. اين استانداردها در سطوح مختلف ملي، بين‌المللي، منطقه‌اي شرکتي (انجمني يا موسسه‌اي) تدوين مي‌شوند؛ به همين علت آن‌ها را توسط نهادهاي متناظر ملي، بين‌المللي و منطقه‌اي تدوين و تصويب مي‌کنند. از جمله اين سازمان‌ها مي‌توان به سازمان بين‌المللي استاندارد (به عنوان مرجع بين‌المللي) اشاره نمود. در ايران نيز "موسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران" که به تازگي به "سازمان استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران" تغيير نام يافته است، به عنوان مرجع علمي استاندارد ايران در زمينه تدوين استانداردها و نظارت بر اجراي آن‌ها فعاليت مي‌کند.
استانداردها ملي ابزار کارآمدي براي ارتقاي کيفيت محصولات داخلي، اجتناب از واردات محصولات با کيفيت پايين و بالا بردن سطح صادرات به شمار مي‌آيند. در مورد ساير محصولات مشمول استانداردهاي اجباري، کنترل کيفيت داخلي و ارزيابي کالاهاي وارداتي و صادراتي، با توجه به وظايف موسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران، طبق رويه موجود انجام مي‌گيرد.
طبقه‌بندي استانداردها بر اساس موضوع
استانداردها از نظر موضوع به چند موضوع شامل مقررات، ويژگي‌ها، روش آزمون، واژه‌نامه، آيين کار و سيستم مديريت تقسيم مي‌شوند.
آيين کارها و راهنماها
اين استانداردها با هدف ارايه راهنمايي در مورد عوامل و معيارهايي که بايستي براي انتخاب روش يا روش‌هاي مناسب و حصول نتايج آزمون معتبر در نظر گرفته شود و يا تعيين شرايط کار در آزمايشگاه‌ها و فرايندهاي توليد، تدوين شده‌اند.
روش آزمون
اين استانداردها با هدف ارايه روش‌هاي آزمون صحه گذاري شده و معتبر (به عنوان مثال، براي جست و جو و شناسايي غذاهاي حاصل از زيست‌فناوري) تهيه مي‌شود، که بر اساس روش‌هاي معتبر جهاني طراحي شده و بايستي از عوامل و امکاناتي استفاده شود که توسط اکثر استفاده کنندگان استاندارد، قابل دسترسي باشد. از مشخصات اين روش‌ها آن است که تکرار پذيري و تجديدپذيري آن‌ها تاييد شده و در بررسي‌هاي آزمايشگاهي صحه گذاري شده‌اند.
ويژگي‌ها
اين نوع استانداردها بيان کننده خصوصيات مطلوب يک فراورده هستند که اغلب توسط توليدکنندگان، مصرف کنندگان و سازمان‌هاي کنترل و نظارت تعيين مي‌شود.
استانداردهاي مديريتي
اين استانداردها الزامات مربوط به سيستم‌هاي مديريت مانند مديريت کيفيت، مديريت زيست محيطي و مديريت کيفيت در آزمايشگاه‌هاي آزمون و کاليبراسيون را بيان مي‌کند.
واژه‌نامه
برخي اوقات براي هر گروه از استانداردها در زمينه‌هاي مختلف، استانداردي با عنوان واژه‌نامه تدوين مي‌شود که مشتمل بر اصطلاحاتي است که در زمينه مورد نظر، نياز است.